คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 434-435/2505

ย่อ (หลักกฎหมาย)
เมื่อผู้จัดการของนิติบุคคลกระทำการซึ่งมีมูลเป็นความผิดทางอาญาแม้จะกระทำในกิจการของบริษัทซึ่งเป็นนิติบุคคลผู้จัดการนั้นก็อาจถูกควบคุมในระหว่างสอบสวนได้ในเมื่อตกเป็นผู้ต้องหา

คำพิพากษา
โจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยฐานกระทำผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ในการยุติธรรมและความผิดต่อเสรีภาพและชื่อเสียง ขอให้ลงโทษตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 200, 310, 83, 84ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้วพิพากษายกฟ้อง โดยให้เหตุผลว่าจำเลยปฏิบัติราชการไปตามหน้าที่ซึ่งกระทรวงมหาดไทยสั่งมา หามีเจตนากลั่นแกล้งไม่ คดีโจทก์ไม่มีมูลโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาเป็นข้อกฎหมายว่า ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาเมื่อนิติบุคคลกระทำผิด พนักงานสอบสวนจะกักขังควบคุมตัวผู้จัดการไม่ได้ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์ฎีกาเฉพาะข้อกฎหมาย ศาลฎีกาต้องฟังข้อเท็จจริงตามที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาแล้วจากพยานหลักฐานในสำนวนข้อเท็จจริงปรากฏว่า โจทก์รับบริการส่งคนไทยอิสลามไปเมกกะโดยเรียกเอาค่าบริการสำหรับเป็นค่าใช้จ่ายที่เมืองเมกกะ แต่โจทก์ไม่ส่งเงินค่าใช้จ่ายไปให้ ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า เป็นการกระทำของโจทก์โดยตรงถูกต้องแล้ว แต่โจทก์จะกระทำเพื่อใครนั้นเป็นอีกเรื่องหนึ่งเมื่อการกระทำของโจทก์มีมูลเป็นความผิดอาญา จำเลยก็มีอำนาจสอบสวนโจทก์ได้ จำเลยได้สอบสวนโจทก์เป็นผู้ต้องหา มิใช่กล่าวหานิติบุคคลย่อมมีอำนาจที่จะควบคุมโจทก์ได้ ในเมื่อระหว่างสอบสวนปรากฏว่าเป็นผู้กระทำความผิด การกระทำของโจทก์ศาลอุทธรณ์ได้วินิจฉัยไว้แล้วว่า อาจมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 343 ซึ่งมิใช่เป็นความผิดที่ยอมความกันได้และมีอายุความถึง 10 ปี เหตุเพิ่งเกิดไม่ถึงปีเป็นการชี้เรื่องอายุความอยู่ในตัวแล้วพิพากษายืน

องค์คณะ: พจน์ ปุษปาคม - ไชยเจริญ สันติศิริ - อรรถไพศาลศรุดี
กฎหมายที่เกี่ยวข้อง: ป.วิ.อ. มาตรา 7, ป.วิ.อ. มาตรา 15, ป.วิ.อ. มาตรา 84, ป.วิ.พ. มาตรา 141, ป.วิ.พ. มาตรา 142, ป.วิ.พ. มาตรา 246, ป.อ. มาตรา 343, ป.อ. มาตรา 348, ป.อ. มาตรา 95, กฎหมายลักษณะอาญา มาตรา 78, กฎหมายลักษณะอาญา มาตรา 309, กฎหมายลักษณะอาญา มาตรา 313, ป.อ. มาตรา 200, ป.อ. มาตรา 310, ป.อ. มาตรา 83, ป.อ. มาตรา 84
แหล่งที่มา: กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา